Sözlük · Mimari
Su haznesi (kazan)
Diğer adları: kazan, hazne
Külhanın üstünde ya da yanında suyun ısıtıldığı ve depolandığı bölüm.
TDV İslâm Ansiklopedisi Osmanlı hamamlarının arka tarafında "kazan da denilen su haznesiyle suyu ısıtmaya yarayan ocak yani külhan" bulunduğunu anlatır. Hazneden çıkan sıcak su, duvar içindeki borularla kurnalara gelir; soğuk su ise ayrı bir hazneden ya da doğrudan şebekeden verilir. Eski hamamlara su, TDK'nin "pişmiş toprak veya betondan yapılmış kalın su borusu" diye tanımladığı künklerle dışarıdan getirilirdi.
Rehberlerimizde “Su haznesi”
TDK cehennemlik sözcüğünü külhana yönlendirir ve bir anlamını da “modern ekmek fırınlarında, kalorifer kazanlarında ateşin bulunduğu en sıcak bölüm” diye verir.
Hamam sözlüğü: en sık 25 terim →Suyu ısıtan külhan ve su haznesi sıcaklıkların arkasında yer alır.
Çifte hamam mimarisi: iki kapı, iki sıcaklık →Mevlevîlikte ise “hamama götürmek”, çilesini tamamlayan “can”ın meydancı tarafından hamama götürülmesi, orada çile elbisesini çıkarıp yıkandıktan sonra yeni elbise giymesi ve böylece saka postuna oturmaya hak kazanması anlamına gelirdi.
Damat hamamı: güvey hamamından bugüne →